Sprawdzone fizjologicznie znaczenie żywienia dla utrzymania zdrowia oraz podniesienia wydolności człowieka prowadzi do wniosku, że wysokie wymagania stawiane sportowcom mogą być zrealizowane tylko przy zabezpieczeniu odpowiedniego do potrzeb ilościowo i jakościowo właściwego pożywienia, z uwzględnieniem danych warunków treningu czy zawodów.
1 | 2 | 3 | »
Wymogi diety sportowców:
1.dostarczenie optymalnej ilości energii w celu zabezpieczenia bilansu energetycznego specyficznego dla danej dyscypliny sportowej. Przez zapotrzebowanie na energię zawodnika rozumiemy taką ilość energii dostarczonej w pożywieniu, która pokrywa jego wydatek energetyczny,
2.dostarczenie witamin i soli mineralnych niezbędnych dla regulacji intensywnej przemiany materii. Wysokie zapotrzebowanie na energię oraz podstawowe składniki odżywcze u zawodnika prowadzi także do zmienionego zapotrzebowania na sole mineralne i witaminy,
3.dostarczenie odpowiedniej ilości płynów celem utrzymania na właściwym poziomie równowagi kwasowo-zasadowej, a także termoregulacji.
Niewystarczające pożywienie powoduje zmniejszenie masy ciała i może prowadzić do obniżenia wydolności zawodnika. Przy zbyt obfitym żywieniu wzrasta masa ciała i w większości przypadków negatywnie odbija się na gotowości startowej. W celu zabezpieczenia prawidłowej przemiany materii należy odpowiednio dostosować fizjologicznie odżywcze wysokowartościowe składniki odżywcze. W żywieniu przeciętnego człowieka podstawowe zasady żywienia to: białko 15%, tłuszcze 25-30%, cukrowce 50-60%. Dla sportowców ulegają modyfikacji.
Żywienie zawodników w okresie treningu kształtującego wytrzymałość
Trening wytrzymałościowy zwiększa maksymalną zdolność przyswajania tlenu, czyli prowadzi do wytrenowania sprawności oksydatywnych procesów komórkowej przemiany materii. Poprzez wpływ na pracę serca oraz układ krążenia przyczynia się do wzrostu zapotrzebowania mięśni w tlen, jak i wzrostu jego utylizacji. W warunkach spoczynkowych mięśnie wykorzystują jako źródło energii prawie wyłącznie kwasy tłuszczowe. Zaś podczas wysiłku energia dla mięśni uzyskiwana jest głównie w wyniku spalania cukrowców i wolnych kwasów tłuszczowych. Podczas umiarkowanego wysiłku zużycie glukozy przez mięśnie wzrasta ponad dwudziestokrotnie ponad poziom wyjściowy i stanowi 30-50% całkowitego metabolizmu przebiegającego w mięśni ach. Stanom zmęczenia długotrwałym wysiłkiem towarzyszy hipoglikemia – obniżenie poziomu glukozy we krwi. Zapobiega się podając cukry. W miarę wyczerpywania się rezerw glikogenowych następuje przejście z węglowodanowych na lipidowe źródła energetyczne. Udział wolnych kwasów tłuszczowych progresywnie rośnie podczas wysiłku i może stanowić około 50-60% ogólnego kosztu energetycznego. Pełna jednak utylizacja tłuszczów zachodzi w obecności cukrów. Podsumowując – w długotrwałych wysiłkach przez dłuższy czas – powyżej 60 minut – pożywienie sportowca należy wzbogacać w cukrowce. Są niezbędne nie tylko dla zabezpieczenia energetycznego, ale i do syntezy glikogenu mięśni owego i wątrobowego w procesie superkompensacji. Stosunek wagowy cukrów prostych do wielocukrów w diecie winien wynosić 36:64. zwiększone spożycie cukrowców winno wiązać się z większą podażą witamin B1, B2, PP i C.
1 | 2 | 3 | »