Dietetyka

A

Akroleina

Związek organiczny, najprostszy aldehyd nienasycony o nieprzyjemnym duszącym, ostrym zapachu i znacznej toksyczności. Powstaje min. z tłuszczów podczas smażenia w wysokiej temperaturze.

Aktywność biologiczna (Bioaktywność)

Efekt biologiczny uzyskiwany po spożyciu składnika odżywczego. W odniesieniu do witamin oznacza stopień, w jakim dany związek jest przyswajany z pożywienia i po przekształceniu w postać aktywnej witaminy zapobiega objawom niedoboru. Przykładowo dla związków z grupy witaminy A aktywność biologiczna wynosi dla retinolu 100 %, dla beta karotenu 17%.

Albuminy

Białka proste wystepujące w produktach pochodzenia zwierzęcego i roślinnego, rozpuszczalne w wodzie i rozcieńczonych roztworach soli obojętnych, bogate w aminokwasy siarkowe.

Alergeny pokarmowe

Obecne w żywności substancje biologicznie czynne pochodzenia roślinnego lub zwierzęcego. Alergeny u wrażliwych osób powodują reakcje alergiczne.

Alergia pokarmowa

Zespół objawów zachodzących w organizmie będących wynikiem spożycia pokarmu, w którym dolegliwości uwarunkowane są przez mechanizmy immunologiczne. Reakcje alergiczne wystepują tylko u pewnej grupy i mogą pojawiać się po spożyciu nawet małej ilości pokarmu.

Aminokwas ograniczający

Aminokwas egzogenny, który w danym białku pożywienia występuje w zbyt małej ilości w stosunku do pozostałych 7 aminokwasów egzogennych. Ogranicza on wówczas wykorzystanie wszystkich aminokwasów w procesie budowy białek ustrojowych.

Aminokwasy

Organiczne związki chemiczne, zawierające grupę aminową -NH2 (zasadową) oraz grupę karboksylową -COOH (kwasową) lub w ujęciu ogólniejszym – dowolną grupę kwasową, np. sulfonową. Aminokwasy są podstawowymi elementami białek. W białkach występuje zestaw 20 podstawowych aminokwasów. W naturze znanych jest ponad 300 aminokwasów.

Anabolizm

Proces budowy związków złożonych ze związków prostszych, zachodzący w organizmach żywych. Procesy anaboliczne wymagają dostarczenia energii w postaci ATP. Anabolizm węglowodanów obejmuje syntezę glikogenu z glukozy, anabolizm białek: syntezę białek z aminokwasów, anabolizm tłuszczów: syntezę trójglicerydów z kwasów tłuszczowych.

Anemia (Niedokrwistość)

Choroba objawiająca się niedostateczną ilością hemoglobiny i erytrocytów we krwi. Powoduje zbyt małe dostarczenie tlenu do komórek. Może być spowodowana czynnikami genetycznymi, środowiskowymi lub żywieniowymi (niedobór żelaza, folianów, kobalamin).

Anoreksja

Zaburzenie psychiczne polegające na drastycznym ograniczaniu jedzenia. Choroba najczęściej dotyka dziewczęta i młode kobiety. Anoreksję cechuje szybko postępujące wyniszczenie organizmu, które pozostawia często już nieodwracalne zmiany. Nieleczona prowadzi do śmierci

Antyoksydanty (Przeciwutleniacze)

Substancje chemiczne, które są stosowane w zapobieganiu niepożądanym procesom utleniania, przez co przedłużają trwałość produktów. Antyoksydanty mogą być naturalne (występujące naturalnie w żywności) np. retinol, toforole, kwas askorbinowy, selen, koenzym Q lub syntetyczne np. galusany, BHT, BHA.

 1  | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 |   »