fit.pl mobile logo

Dlaczego warto jeść węglowodany?

Gdyby nie węglowodany organizm nie miał by z czego czerpać energii do pracy. Co prawda cukry, cukrom nie równe, ale każde zarówno proste, jak i złożone rozstają przetworzone do postaci podstawowego paliwa, czyli glukozy. Węglowodany stanowią znaczną część naszego pożywienia, jednak w przeciwieństwie do tłuszczów szybko się wyczerpują

Węglowodany inaczej nazywane cukrowcami, czy sacharydami to związki chemiczne zbudowane z atomów węgla, wodoru i tlenu. Ze względu na liczbę jednostek cukrowych w cząsteczce, węglowodany dzielą się na cukry proste (monosacharydy) i cukry złożone: dwucukry (disacharydy), oligosacharydy i polisacharydy (wielocukry).

Glukoza i nie tylko

Węglowodany pełnią w organizmie rozliczne funkcje. Związki te to przede wszystkim materiał zapasowy. Glukoza – najpopularniejszy monosacharyd – stanowi podstawowe paliwo energetyczne służące komórkom do pracy. Jedynie w tej prostej postaci cukier może zostać wykorzystany przez komórkę, jako źródło energii. Podczas wieloetapowego komórkowego spalania 1 grama glukozy wyzwala się 17,2 kJ energii. W naszym organizmie energia uwalniana jest z polisacharydu magazynowanego w wątrobie i mięśniach – glikogenu.

Glukoza pełni także funkcje transportowe. Pentozy, czyli pięciocukry wchodzą w skład DNA i RNA, biorą udział w procesach dziedziczenia. Inne węglowodany, np. maltoza, laktoza są dla organizmu materiałem odżywczym. Jednak, aby cukier złożony mogły wykorzystać komórki, niezależnie od długości łańcucha węglowego i ilości rozgałęzień musi zostać rozdzielony do cukrów prostych. Jednak nie wszystkie węglowodany są przyswajalne przez człowieka. Organizm jest w stanie wykorzystać np. skrobię, fruktozę, natomiast włókno pokarmowe, czyli błonnik to formy nieprzyswajalne. Choć to substancje nie trawione to pełnią bardzo ważne funkcje w przewodzie pokarmowym.


Proste i złożone


Długość i złożoność łańcucha węglowego decyduje o tym, w jakim tempie cukier przetworzony jest do glukozy. Inaczej mówiąc, czyli jak szybko może on przedostać się do krwi w postaci glukozy. To powoduje wzrost stężenia tej ostatniej we krwi i wyrzut przez trzustkę insuliny, która ją wychwyci i przeniesie do komórek.

Te proste wchłaniają się bardzo szybko i charakteryzują się wysokim indeksem glikemicznym (gwałtownie podnoszą poziom cukru we krwi). Zaś te złożone wchłaniane są powoli, bo trzeba czasu, aby enzymy rozłożyły je na czynniki pierwsze. Charakteryzują się niskim indeksem glikemicznym (w umiarkowany sposób zwiększają poziom cukru we krwi).

Sprawdź których węglowodanów unikać.

Dietetycy są zdania, że gwałtowne wahania poziomu glukozy we krwi działają niekorzystnie na organizm i sprzyjają odkładaniu tkanki tłuszczowej. Po takim wzroście, następuje jednak dość szybki spadek ich poziomu we krwi, co po przypływie energii i dobrego nastroju, powoduje zmniejszenie zasobu sił, uczucie słabości. Dlatego warto dbać, aby w diecie większość węglowodanów pochodziła z tych „odmian” bardziej złożonych.

Węglowodany proste to przede wszystkim sacharoza, czyli cukier biały, miód, słodycze, owoce, słodkie napoje, biały ryż i pieczywo. Cukry złożone to niskoprzetworzone – razowe produkty zbożowe, ziarna zbóż, warzywa, nasiona strączkowe, ciemny ryż i orzechy. Ogólnie zakłada się, że w diecie 55-65% energii dziennej racji pokarmowej powinno pochodzić z węglowodanów. Najlepiej, aby produkty charakteryzowały się niskim Indeksem Glikemicznym, aby glikemia nie ulegała zbytnim wahaniom.

fruktoza

Niezbędne paliwo

O tym, że cukry to energia już wiemy, ale do czego ustrojowi aż tyle energii? Energia jest potrzebna w ogromnych ilościach nie tylko podczas wysiłku fizycznego i treningu, ale w trakcie normalnego funkcjonowania. Przez cały czas – choć tego nie czujemy – odbywa się w organizmie naprawa i synteza nowych struktur, włókien mięśniowych. Non stop zachodzą fizjologiczne procesy regeneracji.

Ponadto bez glikogenu nie powstało by ATP, czyli trójfosforanu adenozyny – magazyn energii dla skurczu mięśni. W połączeniu z fosforanem kreatyny glikogen tworzy cząsteczki ATP. Dzięki temu, że istnieje w mięśniach energia do skurczu ochraniane jest białko, które musiało by zostać zużyte na cele energetyczne podczas treningu.

Węglowodany są niezbędne w procesach metabolizmu tłuszczu. Aby tłuszcze zostały prawidłowo utleniane potrzebna jest energia z cukrów. W przypadku braku lub niedostatecznej ilości w pożywieniu węglowodanów, dochodzi do nieprawidłowego spalania kwasów tłuszczowych i powstawania ciał ketonowych zakwaszających ustrój.

Jak we wszystkim w podaży węglowodanów trzeba zachować umiar – ich nadmierne spożycie wiąże się ze wzrostem stężenia trójglicerydów w osoczu, LDL (złego cholesterolu) i prawdopodobieństwa wystąpienia ujemnego bilansu azotowego, jak również ze spadkiem poziomu HDL (dobrego cholesterolu) i testosteronu we krwi.

Ważny błonnik

Włókno pokarmowe to część węglowodanów nieprzyswajalnych przez organizm człowieka. Co to oznacza? Otóż błonnik przechodzi przez przewód pokarmowy człowieka nie ulegając przemianom. Dzieli się na rozpuszczalny i nierozpuszczalny w wodzie. Ten pierwszy nie jest trawiony i rozkładany, ale za to niczym miotełka wymiata z ustroju wszystko, co złe. Wiąże metale ciężkie, wolne rodniki, szkodliwe produkty przemiany materii i złogi cholesterolowe. To wszystko wraz z kałem usuwane jest na zewnątrz.

Błonnik rozpuszczalny dodatkowo chłonie wodę niczym gąbka i wzmaga uczucie sytości. Ponadto błonnik zwiększa masę stolca, pobudza ruchy perystaltyczne jelit, a tym samym reguluje częstotliwość wypróżnień. Najwięcej błonnika posiadają produkty zbożowe z pełnego przemiału (razowe pieczywo, makarony, grube kasze), warzywa i owoce ze skórką. W ten składnik zasobne są też nasiona roślin strączkowych, orzechy.

dr Aleksandra Czarnewicz-Kamińska

PODZIEL SIĘ Z INNYMI

Napisz komentarz...
Zaloguj przez Facebooka

Prywatność
Polityka prywatności 

Redakcja
26-600 Radom
Ul. Okulickiego 39, IIP
TEL: 48 380 30 62 wew. 12
E-mail: biuro@portal.fit.pl

RODO

Szanowny Czytelniku!

Dbamy o bezpieczeństwo Twoich danych. Nie zmieniamy naszych uprawnień.

Od 25 maja 2018 roku zaczęło obowiązywać Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (określane jako „RODO”, „ORODO”, „GDPR” lub „Ogólne Rozporządzenie o Ochronie Danych”).

W związku z tym chcielibyśmy poinformować Cię o przetwarzaniu Twoich danych oraz zasadach, na jakich będzie się to odbywało po dniu 25 maja 2018 roku. Poniżej znajdziesz podstawowe informacje na ten temat.

O jakich danych mówimy?

Chodzi o dane osobowe, które są zbierane w ramach korzystania przez Ciebie z naszych usług, w tym stron internetowych, serwisów i innych funkcjonalności udostępnianych przez Fit.pl Sp.z.o.o.. Dane osobowe niezbędne gromadzone przez serwis www.fit.pl są objęte ochroną danych osobowych: nie są i nie będą nikomu odsprzedawana ani udostępniane. W czasie korzystania z serwisu użytkownik może zostać poproszony o podanie niektórych swoich danych osobowych poprzez wypełnienie formularza, lub w inny sposób. Dane, które należy podać to w większości przypadków imię, nazwisko i adres e-mail.

Kto będzie administratorem Twoich danych?

Administratorami Twoich danych będziemy my: Fit.pl Sp.z.o.o z siedzibą w Radomiu (dalej także będziemy używać skrótu „Fit.pl”) oraz nasi Zaufani partnerzy czyli podmioty niewchodzące w skład Fit.pl ale będące naszymi partnerami, z którymi stale współpracujemy. Najczęściej ta współpraca ma na celu dostosowywanie reklam, które widzisz na naszych stronach, do Twoich potrzeb i zainteresowań.

Dlaczego chcemy przetwarzać Twoje dane?

Przetwarzamy te dane w celach, aby:

  • dopasować treści stron i ich tematykę, w tym tematykę ukazujących się tam materiałów do Twoich zainteresowań oraz do przeprowadzania konkursów z nagrodami,
  • zapewnić Ci większe bezpieczeństwo usług, w tym aby wykryć ewentualne boty, oszustwa czy nadużycia,
  • pokazywać Ci reklamy dopasowane do Twoich potrzeb i zainteresowań,
  • dokonywać pomiarów, które pozwalają nam udoskonalać nasze usługi i sprawić, że będą maksymalnie odpowiadać Twoim potrzebom,

Komu możemy przekazać dane?

Zgodnie z obowiązującym prawem Twoje dane możemy przekazywać podmiotom przetwarzającym je na nasze zlecenie, np. agencjom marketingowym, podwykonawcom naszych usług oraz podmiotom uprawnionym do uzyskania danych na podstawie obowiązującego prawa np. sądy lub organy ścigania – oczywiście tylko gdy wystąpią z żądaniem w oparciu o stosowną podstawę prawną. Pragniemy też wspomnieć, że na większości stron internetowych dane o ruchu użytkowników zbierane są przez naszych Zaufanych parterów.

Jakie masz prawa w stosunku do Twoich danych?

Masz między innymi prawo do żądania dostępu do danych, sprostowania, usunięcia lub ograniczenia ich przetwarzania. Możesz także wycofać zgodę na przetwarzanie danych osobowych, zgłosić sprzeciw oraz skorzystać z innych praw wymienionych szczegółowo tutaj.

Jakie są podstawy prawne przetwarzania Twoich danych?

Każde przetwarzanie Twoich danych musi być oparte na właściwej, zgodnej z obowiązującymi przepisami, podstawie prawnej. Podstawą prawną przetwarzania Twoich danych w celu świadczenia usług, w tym dopasowywania ich do Twoich zainteresowań, analizowania ich i udoskonalania oraz zapewniania ich bezpieczeństwa jest niezbędność do wykonania umów o ich świadczenie (tymi umowami są zazwyczaj regulaminy lub podobne dokumenty dostępne w usługach, z których korzystasz). Taką podstawą prawną dla pomiarów statystycznych i marketingu własnego administratorów jest tzw. uzasadniony interes administratora. Przetwarzanie Twoich danych w celach marketingowych podmiotów trzecich będzie odbywać się na podstawie Twojej dobrowolnej zgody.

Dlatego też proszę zaznacz przycisk „zgadzam się” jeżeli zgadzasz się na przetwarzanie, po 25 maja 2018 roku, Twoich danych osobowych zbieranych w ramach korzystania przez Ciebie z usług, w tym ze stron internetowych, serwisów i innych funkcjonalności Fit.pl, w tym także zbieranych w tzw. plikach cookies przez nas i naszych Zaufanych Partnerów, w celach marketingowych (w tym na ich analizowanie i profilowanie w celach marketingowych) przez opisane wyżej Fit.pl oraz Zaufanych Partnerów. Wyrażenie zgody jest dobrowolne i możesz ją w dowolnym momencie wycofać korzystając z narzędzia dostępnego tutaj.

Zgadzam się
Nie teraz
fit.pl profil na Facebooku
fit.pl kanał na Youtube
Forum dyskusyjne fit.pl