Badania: ta sama dawka, różne efekty
W randomizowanym badaniu krzyżowym z udziałem zdrowych dorosłych porównano wchłanianie identycznej ilości witaminy C – 101,7 mg – podanej w trzech formach: jako proszek (suplement), w świeżych owocach i warzywach oraz w postaci soku owocowo-warzywnego. Dawka odpowiadała mniej więcej dziennemu zapotrzebowaniu osoby dorosłej.
W ciągu 24 godzin od spożycia analizowano stężenie witaminy C we krwi i w moczu, a także parametry związane z jej metabolizmem i aktywnością antyoksydacyjną. Wszystkie trzy formy podniosły poziom witaminy C w organizmie, jednak najwyższą i najbardziej stabilną biodostępność odnotowano po spożyciu soku.
Suplement powodował szybki wzrost stężenia witaminy, ale efekt ten był mniej korzystny pod względem wykorzystania metabolicznego. Wyniki sugerują więc, że organizm lepiej „zarządza” witaminą C, gdy otrzymuje ją w naturalnym, złożonym środowisku składników roślinnych.
Czym jest „matryca soku”?
Przewaga soku nie wynika wyłącznie z obecności samej witaminy C. Kluczowe znaczenie ma tzw. matryca soku, czyli kompleks naturalnych związków towarzyszących witaminie w owocach i warzywach. W jej skład wchodzą m.in.:
-
polifenole,
-
naturalne cukry,
-
kwasy organiczne,
-
związki bioaktywne wpływające na mikrobiotę jelitową.
To właśnie ta naturalna synergia może wspierać wchłanianie i metabolizm witaminy C. W izolowanej formie – jak w przypadku suplementów – taki efekt współdziałania nie występuje. Z punktu widzenia fizjologii żywienia oznacza to, że organizm reaguje inaczej na składnik dostarczony w kontekście całego produktu spożywczego niż na wyizolowaną cząsteczkę.
Dlaczego witamina C jest tak ważna?
Witamina C pełni w organizmie szereg istotnych funkcji. Uczestniczy w syntezie kolagenu, wspiera działanie układu odpornościowego oraz chroni komórki przed stresem oksydacyjnym. Jest również zaangażowana w procesy metaboliczne i wpływa na redukcję uczucia zmęczenia.
Niedobór tej witaminy może skutkować obniżeniem odporności, wolniejszą regeneracją tkanek czy pogorszeniem kondycji skóry. Dlatego tak istotne jest jej regularne dostarczanie w codziennej diecie – najlepiej w sposób, który sprzyja optymalnemu wykorzystaniu przez organizm.
Sok jako element zbilansowanej diety
Specjaliści ds. żywienia od lat rekomendują spożywanie co najmniej pięciu porcji warzyw i owoców dziennie. Sok owocowy lub warzywny może stanowić jedną z nich, szczególnie w sytuacjach, gdy tempo życia utrudnia przygotowanie pełnowartościowych posiłków opartych na świeżych produktach.
Warto zwracać uwagę na jakość wybieranych produktów – soki wytwarzane z krajowych surowców często trafiają do przetwórstwa krótko po zbiorach, co sprzyja zachowaniu wartości odżywczych. Nowoczesne technologie pasteryzacji pozwalają z kolei utrzymać bezpieczeństwo mikrobiologiczne bez istotnej utraty cennych składników.
Włączenie szklanki soku do codziennego jadłospisu może być więc praktycznym sposobem na wsparcie podaży witaminy C – nie tylko ilościowo, ale także jakościowo. W kontekście najnowszych badań to nie tylko wygoda, lecz również rozwiązanie o uzasadnieniu naukowym.